Almanya'da donanma modernizasyonunun önemli bir ayağını oluşturan F126 firkateyn projesinin sonlandırılması, Avrupa savunma endüstrisinde gerilimi tırmandırdı. Projenin ana yüklenicisi konumundaki Hollandalı Damen tersanesi, Alman Federal Hükümeti'nden yaklaşık 4,7 milyar avro tutarında hak ediş talep etti. Bu hamle, basit bir ödeme talebini aşarak iki ülke arasında askeri-endüstriyel bir krize yol açtı.
Damen tersanesinin avukatı Peter Gauweiler, Alman Federal Meclisi Bütçe ve Savunma Komisyonu üyelerine gönderdiği resmi mektupta, talep edilen tutarın tazminat niteliğinde olmadığını vurguladı. Gauweiler, bu miktarın sözleşmeyle taahhüt edilen ve doğrudan devlet bütçesinden karşılanması gereken maliyetler olduğunu belirtti. Avukat, Savunma Bakanı Boris Pistorius'un sözleşmeyi feshetmesinin bu yasal yükümlülüğü ortadan kaldırmadığını ifade etti.
Mektupta dikkat çeken bir diğer husus, talep edilen fonların büyük bölümünün Almanya'daki yüzlerce alt yükleniciye aktarılacağı öngörüsüydü. Damen temsilcileri, zarar tespit çalışmalarının henüz tamamlanmadığını ve gelecekte bu rakamın artma ihtimalinin bulunduğunu da sözlerine ekledi. Bu durum, olası bir yargı sürecinin boyutunun daha da büyüyeceğine işaret ediyor.
Krizin arka planında, Alman donanması için inşa edilmesi planlanan altı adet F126 tipi firkateynin üretiminin durdurulması yer alıyor. Gemilerin tamamen Almanya'daki Wolgast, Kiel ve Hamburg tersanelerinde üretilmesi öngörülürken, Savunma Bakanlığı 24 Haziran'da projeyi iptal etme kararı aldı. Bakanlık, gerekçe olarak ciddi gecikmeleri, kontrollü olmayan maliyet artışlarını ve öngörülemeyen riskleri gösterdi.
Alman yetkililere göre, projenin devam etmesi durumunda toplam maliyetin 18 milyar avroya çıkacağı hesaplanıyordu. Bu yüksek rakam, hükümetin vergi mükelleflerini koruma hedefiyle hareket ettiğini savunduğu kararın temelini oluşturdu. Bakan Pistorius, temmuz ayında yaptığı açıklamada, iptalin yüklenici firmanın kötü performansından kaynaklandığını belirtmişti.
Ancak Hollandalı Damen şirketi, bu iddiaları kesin bir dille reddetti. Firma, iptal kararının teknik değil tamamen siyasi nedenlerle alındığını öne sürdü. Ayrıca, federal hükümetin Haziran 2024'te projeye bağlı olarak iki ek firkateyn siparişi daha vermiş olması, siyasi motivasyon iddiasını güçlendiren unsurlar arasında sayılıyor.
Şu anki tablo, Almanya'nın 2,3 milyar avroluk karşı bir tazminat davası açmaya hazırlandığını gösteriyor. Diğer yandan Damen, bakanlığın görevi kötüye kullandığına dair ciddi şüpheler olduğunu iddia ederek yasal bir taahhütname imzalanmasını istiyor. İki tarafın da hukuki zeminde karşı karşıya gelmesi, Avrupa savunma politikalarında yeni bir dönemin habercisi olabilir.
Bu gelişmeler, uluslararası savunma projelerinde sözleşme risklerinin ve siyasi kararların yaratabileceği mali boyutları bir kez daha gözler önüne seriyor. Taraflar arasındaki hukuki mücadele, yalnızca iki ülke arasında değil, genel olarak Avrupa askeri sanayinin geleceği açısından da emsal teşkil edebilir.
Kaynak bağlantı: https://www.haber7.com/dunya/haber/3664594-almanyanin-savas-gemisi-projesi-iptal-edildi-hollanda-47-milyar-euro-istedi