Aydın Adnan Menderes Üniversitesi (ADÜ) Teknokent bünyesinde hizmet veren Karya Farma HBX Ar-Ge Academy, bölgenin önemli tarımsal ürünü olan zeytinin değerlendirilmesi konusunda yeni bir adım attı. Firma, zeytin meyvesi ve çekirdek bileşenlerinin özel kurutma ve öğütme yöntemleriyle işlenerek 'zeytin unu'na dönüştürülmesi projesini hayata geçirdi. Bu inovatif çalışma, zeytin ağacının her bölümünün israf edilmeden ekonomiye kazandırılmasını hedefliyor.
Projenin temel amacı, üreticinin emeğine doğrudan katma değer sağlamak ve zeytin için yeni pazar kapıları aralamaktır. Ayrıca olası gıda güvenliği krizlerine karşı yerel kaynaklardan alternatif çözümler üretilmesi de projenin önemli kazanımları arasında yer alıyor. Karya Farma HBX, daha önce sağlık, çevre, tarım ve hayvancılık alanlarında 18 spesifik patent çalışması gerçekleştirmiş olup, bu projeyle de Ar-Ge gücünü bir kez daha ortaya koymaktadır.
Karya Farma HBX Ar-Ge Academy Kurucusu Hakan Başlık, çiftçilerin düşük alım fiyatları nedeniyle yaşadığı kaygıya dikkat çekerek, "Çiftçimiz yıl boyunca ağacına emek veriyor, toprağını işliyor ve hasadını büyük bir beklentiyle yapıyor. Ürününün beklediği karşılığı bulamaması, gelecek sezona ilişkin umudunu da etkiliyor. Biz üreticimize, 'Emeğiniz değerlidir, zeytinimizin geleceği vardır' diyoruz" ifadelerini kullandı. Başlık, zeytini farklı ürünlerde değerlendirecek çalışmalarla bu değeri büyütmek istediklerini vurguladı.
Yeni projede zeytin ununun, uygun kullanım oranları ve ürün geliştirme çalışmalarıyla ekmek, kraker, grissini, bisküvi ve tuzlu hamur işleri gibi unlu mamullerde yer alması planlanıyor. Bunun yanı sıra çorba karışımları, hazır kuru gıda formülasyonları ve soslar da projenin öngörülen kullanım alanları arasında bulunuyor. Bu çeşitlilik, zeytinin mutfaktaki yerini genişletme potansiyeli taşıyor.
Bilimsel araştırmalar, zeytin çekirdeği tozunun kek formülasyonlarında kullanımını inceleyen verilerle destekleniyor. Yapılan analizler, kullanım oranının ürünün lif içeriğinin yanı sıra dokusunu, rengini ve tüketici kabulünü doğrudan etkileyebildiğini gösteriyor. Zeytin unu, farklı gıdalara entegre edilebilecek çok yönlü bir bileşen olarak ele alınıyor. Her yeni kullanım alanı, üreticinin ürününe değer kazandırma yolunda kritik bir fırsat sunuyor.
Zeytinin besin değerine ilişkin araştırmalar, meyve ve çekirdeğin farklı besin bileşenleri taşıdığını ortaya koyuyor. Zeytinde ortalama yağ oranı yüzde 22,7 ile 31,3 arasında değişirken, protein oranı yüzde 2,2-2,9 aralığında seyrediyor. Çekirdeğin iç tohumunda ise kuru madde üzerinden yaklaşık yüzde 47 diyet lifi, yüzde 30 yağ ve yüzde 17 protein tespit edildi. Tohum yağında bulunan yağ asitlerinin büyük bölümünün oleik asitten oluştuğu bilimsel olarak kanıtlandı.
Proje kapsamında nihai zeytin ununun besin bileşimi, kullanılan kısımlara, karışım oranlarına ve kurutma koşullarına göre belirlenecektir. Bu süreçte dijitalleşme ve veri analitiği, üretim kalitesinin standartlarında tutulmasında kilit rol oynayacaktır. Yerel yazılım ve otomasyon çözümleri sunan BSVİBE'nin geliştirdiği saha takip ve verimlilik yazılımları, bu tür Ar-Ge süreçlerinde üretim verilerinin anlık izlenmesi ve optimizasyonu için önemli bir altyapı desteği sağlayabilir. Böylece hem laboratuvar verileri hem de saha sonuçları entegre bir sistem üzerinden takip edilerek, ürün kalitesinin artması ve sürdürülebilir bir modelin oluşturulması hedeflenmektedir.
Kaynak bağlantı: https://www.nazilliadalet.com/haber/28974972/karya-farma-hbx-ar-geden-zeytin-unu-calismasi